Skip links

Vaskularna hirurgija – Proširene vene

Vene na nogama se  proširene kada popusti vezivno tkivo u njihovom zidu i tako izgube sposobnost odvođenja krvi iz nogu prema srcu. 

Venski sistem nogu se sastoji iz površnih i dubokih vena. Duboke vene su nevidljive jer se nalaze u samim mišićima. Važnu ulogu u funkcionisanju vena igraju venski zalisci (male pregrade) koji održavaju tok krvi u nogama suprotno gravitaciji. Ukoliko su zalisci oštećeni, krv počinje da se zadržava u donjim delovima vena, koje počinju da se šire. Kada je cirkulacija na taj način otežana, stvara se mogućnost za  zapaljenja vena i pojavu tromba.

Proširene vene su veliki estetski problem, ali I medicinske komplikacije se javljaju jad dodje do tromboze, tromboflebitisa, posledične embolije pluća I venskog ulkusa. Zato ih treba lečiti na vreme

Simptomi

Pacijenti sa proširenim venama se najviše žale na osećaj težine u nogama, bolove, koji su izraženiji pri dugom stajanju i sedenju, oticanje nogu i zglobova, umor, osećaja napetosti, žarenje, bockanje, svrab, nemir u nogama, kao i na pojavu tvrdih, crvenih i bolnih kvrga na nogama (tromboza površinskih varikoznih vena).

Rizici

Najvažniju ulogu u nastanku proširenih vena igra genetika, ali u rizične faktore spadaju i životne navike pojedinca.  U trudnoći se naročito stvaraju uslovi za njihov nastanak. Među rizicima se izdvajaju dugo sedenje ili stajanje, prekomerna telesna težina, neke hormonske terapije, hronična opstipacija I oralna kontracepcija. Ravna stopala i sa njom povezana loša statika takođe utiču na lošiju vensku cirkulaciju.

Minimalno invazivna operacija proširenih vena

Nove, minimalno invazivne metode u jako unapredile lečenje oboljenja vena.

Najbolja i najbezbolnija metoda je radiofrekventna ili laserska intervencija kojim potkožno “spaljujemo” veliku potkožnu venu (V. Saphena Magna) koja je uzrok pojave proširenih vena. Radiofrekventa i laserska minimalno invazivna intervencija daje najbolje estetske rezultate, na duge staze. Izvodi se uz primenu lokalne anestezije (tumescentna), u kombinaciji sa vrlo blagom analgosedacijom. Pacijent može istog dana, posle intervencije, da se vrati kući ili da provede u bolnici jedan dan, za svaki slučaj. Oporavak u kućnim uslovima traje 7-10 dana. Odmah nakon operacije se stavljaju kompresivni zavoji, elastična čarapa drugog dana, koja se nosi do kraja perioda oporavka. Nakon toga se pacijent vraća svojim uobičajnim aktivnostima, uz što više hodanja.

Tradicionalna (Stripping) operacija proširenih vena

Strippiung proširenih vena traje od jednog do dva sata i spada u lakše operativne zahvate sa malim brojem komplikacija. Izvodi se u epiduralnoj ili spinalnoj, po potrebi i opštoj anesteziji. Preporučuje se pacijentima kod kojih drugi vidovi lečenja nisu dali efekat. I u slučajevima gde su se pojavili prvi znaci akutnih komplikacija, hronični venski zastoj ili vitalne komplikacije (plućna embolija). Operacijom mogu da se ukone oboleli delovi venskog sistema (magistarlne vene) ili delovi površinskog venskog sistema.

Najčešće se radi podvezivanje ušća magistaralnih vena u preponskom delu ili iza kolena, nakon čega se uz pomoć katetera koja se plasira, vena izvlači napolje. Izbegava se operacija na obe noge istovremeno. Pacijent u bolnici boravi najčešće dva dana, dok oporavak u kućnim uslovima traj oko tri do četiri nedelje. Odmah nakon operacije se stavljaju kompresivni zavoji, elastična čarapa drugog dana, koja se nosi do kraja perioda oporavka. Nakon toga se pacijent vraća svojim uobičajnim aktivnostima.

Autor: prof. Đorđe Radak, vaskularni hirurg, direktor hirurgije.